Biznesni roʻyxatga olish 30-noyabrgacha davom etadi: kim qatnashishi shart va buni onlayn qanday qilish mumkin

Roʻyxatga olish Vazirlar Mahkamasining 2026-yil 9-oktabrdagi VMQ-557-son qarori asosida oʻtkazilmoqda. Uning boshlangani haqida Adliya vazirligi xabar berdi. Yil boshida mamlakatda 1989-yildan beri birinchi marta aholi va qishloq xoʻjaligini umumiy roʻyxatga olish oʻtkazilgan edi. Endi navbat biznesga keldi.

Roʻyxatga olish kimga taalluqli

• yuridik shaxslar;
• yakka tartibdagi tadbirkorlar;
• dehqon xoʻjaliklari;
• oʻzini oʻzi band qilgan shaxslar;
• roʻyxatdan oʻtmasdan faoliyat yuritayotganlar.

Maʼlumotlar 2026-yil 1-oktabr soat 0:00 holatiga qayd etiladi. Toʻldirish kuniga emas, aynan shu sanadagi holatni koʻrsatish kerak.

Roʻyxatdan qanday oʻtish mumkin

• Yuridik shaxslar roʻyxatdan hisobot.stat.uz portalida mustaqil oʻtadi.
• Oʻzini oʻzi band qilganlar — census.stat.uz portalida.
• Roʻyxatga oluvchilar faoliyat amalda yuritiladigan manzillarni soat 9:00 dan 18:00 gacha aylanib chiqadi.

Savollarni 1851 qisqa raqamidagi call-markaz qabul qiladi.

Davlatga roʻyxatga olish nima uchun kerak

Rasmiylar baholashicha, kuzatilmaydigan iqtisodiyot ulushi — 23%, yoki 246 trln soʻm. Qishloq xoʻjaligida bu sektorga aylanmaning 60 foizi toʻgʻri keladi. 15,2 mln band aholidan 6,5 mln kishining, yaʼni 42 foizining daromadlari rasmiy hisobda toʻliq aks etmaydi. Roʻyxatdan oʻtgan kichik va oʻrta korxonalarning bir qismi amalda ishlamaydi yoki allaqachon yopilgan.

Avvalroq rasmiylar roʻyxatga olish mamlakatdagi iqtisodiy faollikni aniqroq baholash uchun kerakligini tushuntirgan edi. U qancha biznes haqiqatda faoliyat yuritayotgani, qayerda va qaysi tarmoqlarda ekanini koʻrsatishi kerak. Respondentlar haqidagi maʼlumotlar maxfiy va faqat statistika maqsadlarida foydalaniladi.

30-noyabrdan keyin nima boʻladi

Roʻyxatga olish tugaganidan keyin 10 kun ichida tanlab nazorat aylanishi oʻtkaziladi — roʻyxatga olingan iqtisodiy birliklarning 5 foizigacha. Yakuniy natijalarni 2027-yil 1-sentabrgacha eʼlon qilish rejalashtirilgan. 30-noyabrgacha maʼlumotlarni onlayn mustaqil toʻldirish mumkin — bu roʻyxatga oluvchini kutishdan tezroq.

Misol: «1-oktabr holatiga» nimani anglatadi

Misol uchun shartlar. Yakka tartibdagi tadbirkor ikkinchi doʻkonini 10-oktabrda ochdi, 1-oktabrda esa unda bitta savdo nuqtasi va 4 xodim bor edi. Maʼlumotlarda bitta nuqta va 4 xodimni koʻrsatish kerak — roʻyxatga olish sanasidagi holatni. Ikkinchi doʻkon bu roʻyxatga olishga kirmaydi.

Boshqa holat: kompaniya roʻyxatdan oʻtgan, lekin bahordan beri faoliyat yuritmaydi. Buni ham halol koʻrsatish kerak: roʻyxatga olish aynan ishlamayotgan korxonalarni aniqlashi lozim.

Uchinchi holat: taʼmirlash ustasi roʻyxatdan oʻtmasdan ishlaydi. Roʻyxatga olish unga ham taalluqli. Maʼlumotlar maxfiy va faqat statistika uchun ishlatiladi — Adliya vazirligi shunday xabar berdi.

Bu turli biznes turlari uchun nimani anglatadi

• Kompaniyalar. Maʼlumotlarni oʻzlari toʻldiradi, buni statistik hisobotga kirish huquqi bor buxgalterga topshirish qulay.
• Yakka tartibdagi tadbirkorlar va oʻzini oʻzi band qilganlar. Maʼlumotlarni qaysi portal orqali toʻldirishni tekshiring, faoliyat turi va manzil haqidagi maʼlumotlarni tayyor tuting.
• Dehqon xoʻjaliklari. Ular ham qatnashadi — bu qarorda toʻgʻridan-toʻgʻri koʻrsatilgan.
• Roʻyxatdan oʻtmasdan ishlayotganlar. Ular ham roʻyxatga olishga kiradi; faoliyat manziliga roʻyxatga oluvchilar kelishi mumkin.

Nima qilish kerak

1. Qaysi toifaga kirishingizni aniqlang.
2. 1-oktabr holatiga maʼlumotlarni tayyorlang: faoliyat manzili, faoliyat turi, xodimlar soni.
3. Maʼlumotlarni 30-noyabrgacha hisobot.stat.uz yoki census.stat.uz da toʻldiring, oxirgi kunlarga qoldirmang.
4. Roʻyxatga oluvchi kelsa, aylanish soat 9:00 dan 18:00 gacha boʻladi. Shubha boʻlsa, 1851 call-markaziga qoʻngʻiroq qiling.
5. Toʻldirilgan maʼlumotlar ekranining suratini saqlab qoʻying.

Koʻp beriladigan savollar

Yuridik shaxs roʻyxatdan qayerda oʻtadi? hisobot.stat.uz da.

Oʻzini oʻzi band qilgan-chi? census.stat.uz da.

Maʼlumotlarim nima uchun ishlatiladi? Adliya vazirligi xabariga koʻra, maʼlumotlar maxfiy va faqat statistika maqsadlarida foydalaniladi.

Natijalar qachon boʻladi? 2027-yil 1-sentabrgacha.